Ο κίνδυνος για τις αγορές ενισχύεται από την κατάσταση των ευρωπαϊκών αποθηκών φυσικού αερίου - Σύμφωνα με στοιχεία της Gas Infrastructure Europe, οι αποθήκες στην Ευρωπαϊκή Ένωση είναι σήμερα πληρωμένες κατά 70,4%, το χαμηλότερο ποσοστό για την εποχή από τότε που ξεκίνησαν τα διαθέσιμα στοιχεία το 2011
Ένα νέο κύμα ακραίου ψύχους στην Ευρώπη, σε συνδυασμό με τα χαμηλά επίπεδα αποθήκευσης φυσικού αερίου, θα μπορούσε να προκαλέσει νέα έντονη άνοδο στις ενεργειακές τιμές προς τα τέλη του χειμώνα. Μετεωρολόγοι και αναλυτές προειδοποιούν ότι το ενδεχόμενο μιας επανάληψης του «Beast from the East», του ακραίου ψυχρού επεισοδίου του 2018, δεν μπορεί να αποκλειστεί, αν και οι πιθανότητες παραμένουν περιορισμένες.
Στο επίκεντρο των προβλέψεων βρίσκεται η συμπεριφορά του πολικού στροβίλου. Ο μετεωρολόγος της AtmosphericG2, Μαρκ Στίβενς-Ρόου, επισημαίνει ότι υπάρχουν πρώιμες ενδείξεις στα προγνωστικά μοντέλα πως ο πολικός στρόβιλος μπορεί να εξασθενήσει από τα τέλη Δεκεμβρίου και κατά τη διάρκεια του Ιανουαρίου.
Μια τέτοια εξέλιξη θα μπορούσε να ευνοήσει την κάθοδο πολύ ψυχρών αέριων μαζών από την Αρκτική προς την Ευρώπη. Αντίστοιχο μοτίβο είχε καταγραφεί στα τέλη Φεβρουαρίου και στις αρχές Μαρτίου του 2018, όταν η δημιουργία ισχυρών υψηλών πιέσεων πάνω από τη Σκανδιναβία επέτρεψε σε πολικό αέρα να κινηθεί προς νοτιότερες περιοχές.
«Εκεί μπορεί να βρίσκεται το σημείο όπου ο ψυχρότερος καιρός θα έχει σημαντικό αντίκτυπο στις ευρωπαϊκές ενεργειακές αγορές», ανέφερε ο Στίβενς-Ρόου.
Στο μικροσκόπιο οι αποθήκες φυσικού αερίου
Ο κίνδυνος για τις αγορές ενισχύεται από την κατάσταση των ευρωπαϊκών αποθηκών φυσικού αερίου. Σύμφωνα με στοιχεία της Gas Infrastructure Europe, οι αποθήκες στην Ευρωπαϊκή Ένωση είναι σήμερα πληρωμένες κατά 70,4%, το χαμηλότερο ποσοστό για την εποχή από τότε που ξεκίνησαν τα διαθέσιμα στοιχεία το 2011.
Η LSEG εκτιμά ότι η εποχική εικόνα μπορεί να μεταβληθεί σημαντικά κατά τη διάρκεια του χειμώνα. Ο επικεφαλής ευρωπαϊκής έρευνας ηλεκτρικής ενέργειας της εταιρείας, Γκαμπριέλε Μαρτινέλι, σημείωσε ότι τα τελευταία εποχικά μοντέλα δείχνουν πιθανή εξασθένηση των δυτικών ανέμων τον Ιανουάριο και τον Φεβρουάριο. Αυτό θα μπορούσε να συνδέεται με έναν σχετικά ήπιο και σταθερό πρώτο μέρος του χειμώνα, αλλά και με μεγαλύτερη μεταβλητότητα αργότερα και αυξημένο κίνδυνο εισβολών ψυχρών αέριων μαζών.
Ήδη, οι εκτιμήσεις για την αγορά φυσικού αερίου περιλαμβάνουν σημαντικά υψηλότερες τιμές σε περίπτωση ψυχρού χειμώνα. Η Montel είχε αναφέρει νωρίτερα ότι ένα παρατεταμένο κύμα χαμηλών θερμοκρασιών θα μπορούσε να οδηγήσει την ευρωπαϊκή τιμή αναφοράς ακόμη και στην περιοχή των 90-100 ευρώ ανά μεγαβατώρα τους επόμενους έξι μήνες.
Το συμβόλαιο φυσικού αερίου επόμενου μήνα στον ολλανδικό κόμβο TTF διαπραγματευόταν τελευταία στα 71,92 ευρώ ανά μεγαβατώρα, έχοντας προηγουμένως αγγίξει σχεδόν υψηλό τετραετίας στα 84,50 ευρώ. Η αγορά παραμένει ιδιαίτερα ευάλωτη, καθώς οι γεωπολιτικές εξελίξεις έχουν περιορίσει σημαντικό μέρος των παγκόσμιων ροών LNG, ενώ οι χαμηλές ευρωπαϊκές αποθήκες αυξάνουν την ευαισθησία των τιμών σε ενδεχόμενες διαταραχές της προσφοράς.
Η επίδραση δεν περιορίζεται στο φυσικό αέριο. Σύμφωνα με τα μοντέλα της LSEG, μια αύξηση 10% στις τιμές του αερίου θα μπορούσε να οδηγήσει σε άνοδο περίπου 6% στις τιμές ηλεκτρικής ενέργειας στη Γερμανία και τη Γαλλία.
Γιατί οι μετεωρολόγοι κρατούν αποστάσεις
Παρά τις ενδείξεις, οι ειδικοί αποφεύγουν να προεξοφλήσουν ένα νέο ακραίο ψυχρό επεισόδιο. Ο Γουίλιαμ Χένεμπεργκ, μετεωρολόγος της Commodity Weather Group, υπογραμμίζει ότι είναι ακόμη πολύ νωρίς για να εκτιμηθεί εάν θα υπάρξει αιφνίδια στρατοσφαιρική θέρμανση, ένα φαινόμενο που μπορεί να αποδυναμώσει τον πολικό στρόβιλο και να ευνοήσει την κάθοδο ψυχρότερων και ξηρότερων αέριων μαζών προς την Ευρώπη.
Παράλληλα, οι φετινές καιρικές συνθήκες περιπλέκουν ακόμη περισσότερο τις προβλέψεις. Το ισχυρό φαινόμενο El Niño, που χαρακτηρίζεται από ασυνήθιστα θερμά νερά στον κεντρικό και ανατολικό τροπικό Ειρηνικό, συνδέεται συνήθως με ηπιότερο και πιο υγρό καιρό.
Ο Χένεμπεργκ υπενθυμίζει επίσης ότι ο χειμώνας του 2017-18, όταν σημειώθηκε το «Beast from the East», χαρακτηριζόταν από La Niña, το αντίθετο του El Niño, συνθήκη που θεωρείται ευνοϊκότερη για αιφνίδιες στρατοσφαιρικές θερμάνσεις.
Ακόμη όμως και στην περίπτωση εξασθένησης του πολικού στροβίλου, δεν είναι δεδομένο ότι η ψυχρή αέρια μάζα θα κινηθεί προς την Ευρώπη. Όπως επισημαίνουν οι μετεωρολόγοι, η συγκεκριμένη εξέλιξη μπορεί να αυξήσει τον κίνδυνο ψυχρών εισβολών, χωρίς να εγγυάται ένα νέο ακραίο επεισόδιο.
Οι διαταραχές στις ροές αερίου από την Μέση Ανατολή
Η πραγματικά διαθέσιμη κάλυψη μπορεί να είναι χαμηλότερη, αφότου ληφθούν υπόψη οι ελάχιστες απαιτήσεις για τα αποθέματα
www.worldenergynews.gr
www.worldenergynews.gr
